<p><span style="line-height: 1.42857;">काठमाडौं ।</span><br></p><p>समानुपातीक सांसद बनेका र जनमतबाट अस्विकृत भएका तराई केन्द्रित राजनीति गर्दै आएका दलहरुको मधेसी मोर्चाले स्थानीय तहको निर्वाचन बहिष्कार गर्ने निर्णय गरेको छ ।</p><p><br></p><p>विवादास्पद संविधान संशोधन हुनुपर्ने भारतीय हिन्दी भाषा कामकाजी बनाउनुपर्ने, नेपाली नागरिकता लिएका भारतीयलाई नेपालको सर्वोच्च पदपनि पाउने व्यवस्था गर्नुपर्ने जस्ता राष्टघाती माग गर्दै आएको मोर्चाले सरकारले स्थानिय निकायको अधिकार कटौतिगर्दै मंगलबार दर्ता गरेको संविधान संशोधन विधेयकको नयाँ प्रस्ताव पुरानो प्रस्तावभन्दा पनि पछाडि फर्केको आरोप लगाउँदै स्थानीय चुनावमा सहभागी नहुने निर्णय गरेको हो ।</p><p><br></p><p>मोर्चा र संघीय गठवन्धनले सरकारसमक्ष पेस गरेको ११ र २६ बुँदे मागअनुसार उनिहरुले भनेका कुराहरु संविधान संशोधन गरी सम्बोधन नगरुञ्जेल आन्दोलन &nbsp;जारी रहने बताएका छन् ।</p>

<div>काठमाडौं ।</div><div>माओवादी पार्टि छाडेर नयाँ शक्ति नाम दिएर पार्टी खोल्दै प्रमुख बनेका बाबुराम भट्टराई अन्तत क्षेत्रिय राजनीति गरिरहेका उपेन्द्र यादवसँग ऐकता गर्न पुगेका छन् ।</div><div><br></div><div>नयाँ शक्तिको नाममा पार्टी खोलेपनि त्यसले गति लिन नसकेपछि भुरेटाकुरे पार्टी बटुल्दै आन्दोलन नर एकता गरिरहेका भट्टराईले तराई केन्द्रित क्षेत्रिय राजनीति गर्दै आएको संघीय समाजवादी फोरमसँग एकता गर्ने भएका छन् ।</div><div><br></div><div>नयाँ बर्षको पहिलो साता एकता घोषणा गर्ने अन्तिम तयारी गरिरहेका भट्टराई र यादवबिच यसबारेमा सहमती भएको र यसको अन्तिम गृहकार्य भइरहेको बताइएको छ ।</div><div><br></div><div>एकतालाई अन्तिम रुप दिन वार्ता कमिटीका साथै शीर्ष स्तरमा पनि सम्वाद चलिरहेको छ । हालै भएको पार्टीको बैठकमा नयाँ शक्तिका वार्ता टोली संयोजक रामचन्द्र झाले नयाँ वर्षको उपहारका रुपमा फोरमसँग पार्टी एकता हुने दाबी गरेका थिए ।</div><div><br></div><div>वार्ता कमिटीले टुंग्याउन नसक्ने विषयलाई भट्टराई र यादवले टुंग्याउने जिम्मा पाएका छन् ।</div><div><br></div><div>घोषणापत्र, चुनावी नारा, चुनाव चिन्ह आदीमा सहमती भएको बताइएको दुई पार्टीको एकिकरणपछि यादवले भट्टराईले पार्टी प्रमुख बनाउने र उनि दोस्रो बरियतामा बस्ने सहमती जनाएको बुझिएको छ ।</div><div><br></div><div>तर, अन्य नेताबारे सहमति हुन सकेको छैन । फोरमसँग पार्टी एकता गर्दा संघीय समाजवादीका अध्यक्ष अशोक राई वरिष्ठ र संसदीय दलको नेता भएका थिए भने राजेन्द्र श्रेष्ठ सहअध्यक्ष बनेका थिए । यि दुई नेतालाई कुन पद दिने तथा नयाँ शक्तिका रामचन्द्र झालाई के जिम्मेवारी दिने भन्ने टुंगो लागेको छैन ।</div><div><br></div><div>बिवादास्पद सीमांकन हेरफेरको यादव सहभागी मधेशी मोर्चाको मागमा सहमती गर्दै आएका भट्टराईले यादवसँग मिलेर यसअघि वक्तव्य समेत निकालेका थिए ।</div><div><br></div><div>पछिल्लो समय भारत निकट हुँदै गएको आरोप खेप्दै आएका भट्टराई उनको नयाँ शक्तिपार्टीबाट स्वच्छ छवि भएका व्यक्तिको रुपमा चिनिएका नेताहरु बाहिरिन थालेपछि अन्य साना पार्टीसँग एकता गर्न जोड दिंदै आएका छन् ।</div><div><br></div><div>भारतले माग गर्दै आएको तराई र पहाड अलग पारेर संघियता गर्नुपर्ने विषयमा समर्थन र उस्तै माग गर्दै आएका भट्टराई आसन्न स्थानिय चुनावमा तीन प्रतिशत थ्रेस होल्ड तथा आफ्नो नेतृत्व कमजोर हुँदै गएपछि तराईबाट मत बटुल्नेगरि यादव नेतृत्वको मोर्चासँग एकता गर्न पुगेका हुन् ।</div><div>तथापी तराईका जिल्लामा कमजोर राजनीतिक अवस्थामा पुगेको मोर्चा आफैं पछिल्लो समय आन्दोलनका नाममा भएका हिंसात्मक घटनाका कारण तराईका जिल्लामा अलोकप्रिय बन्दै गएको छ ।</div>

<p>काठमाडौं,चैत ३० । भ्रष्टाचार, फौजदारी मुद्दालगायत कसुरमा दोषी ठहर व्यक्तिले अबदेखि दलको साधारण सदस्यसमेत बन्न नपाउने भएका छन् । निर्वाचन आयोगले मस्यौदा गरेको राजनीतिक दलसम्बन्धी विधेयक गृह मन्त्रालय हुँदै मन्त्रिपरिषद्बाट पारित भएर संसद्मा दर्ता भएको थियो । दफावार छलफलका लागि संसद्ले गत मंसिरमा राज्य व्यवस्था समितिमा विधेयक पठाएको थियो ।<br></p><p>आजको नयाँ पत्रिकामा खबर छ– कांग्रेस सांसद आनन्दप्रसाद ढुंगानाको संयोजकत्वमा गठित ११ सदस्यीय उपसमितिले चार महिना छलफल गरेर तयार पारेको विधेयक ९ चैतमा संसद्बाट पारित भएको थियो । मस्यौदामा ६ वर्षका लागि मात्र दलको सदस्यता नरहने व्यवस्था भए पनि संसद्बाट पारित हुँदा आजीवन प्रतिबन्ध लगाउने व्यवस्था पारित भएको छ । सो विधेयक सोमबार राष्ट्रपतिबाट प्रमाणीकरण भएपछि नेपालको कानुन बनेको छ ।<br></p><p>दफावार छलफलमै सदस्यताबारे बहस</p><p>दलसम्बन्धी विधेयकमा दफावार छलफल गर्दा सदस्यतासम्बन्धी बुँदामा व्यापक बहस गरेर निर्णय लिइएको राज्य व्यवस्था समितिको उपसमितिका संयोजक आनन्दप्रसाद ढुंगानाले बताए । ढुंगानाले भने, ‘राजनीतिलाई शुद्धीकरण गर्न र राजनीतिक दलमा लागेका नेता–कार्यकर्ता समाजमा सम्मानित भएर बाँच्ने स्थिति बनाउन यस्तो कानुन आवश्यक छ भनेर व्यापक छलफल भयो । सर्वसम्मत निर्णय गरेर यस्तो व्यवस्था गरेका हौँ ।’</p><p>कांग्रेसका केही सांसदले अदालतले दोषी प्रमाणित गरेका खुमबहादुर खड्का, चिरञ्जीवी वाग्ले, जयप्रकाश प्रसाद गुप्ताको नामै लिएर उनीहरूको राजनीतिक भविष्य के हुने भन्ने प्रश्न उठाएका थिए । उनीहरूले अदालतले दोषी ठहर गरेका व्यक्तिलाई निश्चित अवधिका लागि मात्र सदस्य बन्नबाट रोक्ने व्यवस्था गर्नुपर्ने धारणा राखेका थिए । उपसमितिले कानुनी पृष्ठभूमि भएका प्रमुख दलका सांसदलाई पनि बोलाएर यस विषयमा परामर्श लिएको थियो । त्यस क्रममा कांग्रेस सांसद राधेश्याम अधिकारीले निश्चित अवधि तोकेर रोक लगाउनुपर्ने मत राखेको स्रोत बताउँछ । तर त्यस्तो सजाय पाएकालाई आजीवन प्रतिबन्ध लगाउने व्यवस्था पारित भएको छ ।</p><p>यस्तो छ नयाँ ऐनमा व्यवस्था</p><p>राजनीतिक दलसम्बन्धी ऐन २०७३ को दफा १४</p><p>उपदफा २ (१) : दलको सदस्यता वितरण गर्दा देहायको योग्यता पुगेको नेपाली नागरिकलाई वितरण गर्नुपर्नेछ :</p><p>(क) अठार वर्र्ष उमेर पूरा भएको,</p><p>(ख) भ्रष्टाचार, जबर्जस्ती करणी, मानव बेचबिखन तथा ओसारपसार, लागुऔषध बिक्रीवितरण तथा निकासी वा पैठारी, सम्पत्ति शुद्धीकरण, अपहरणसम्बन्धी कसुर वा नैतिक पतन देखिने अन्य फौजदारी कसुरमा कैदको सजाय नपाएकोे</p><p>स्थानीय तह निर्वाचन ऐन २०७३ दफा १३</p><p>दफा १३ः उम्मेदवारको अयोग्यता : यस ऐनमा अन्यत्र जुनसुकै कुरा लेखिएको भए तापनि देहायको व्यक्ति निर्वाचनमा उम्मेदवार हुन अयोग्य मानिनेछ :</p><p>(च) भ्रष्टाचार, जबर्जस्ती करणी, मानव बेचबिखन तथा ओसारपसार, लागुऔषध बिक्री–वितरण तथा निकासी वा पैठारी, सम्पत्ति शुद्धीकरण, राहदानी दुरुपयोग, अपहरणसम्बन्धी कसुर वा नैतिक पतन देखिने अन्य फौजदारी कसुरमा सजाय पाई वा कुनै कसुरमा जन्मकैद वा २० वर्ष वा सोभन्दा बढी कैदको सजाय पाई त्यस्तो फैसला अन्तिम भएको</p><p>चार नेता जसको राजनीति सकियो</p><p>१. खुमबहादुर खड्का</p><p>कांग्रेस नेता खुमबहादुर खड्कालाई सर्वोच्च अदालतले ३० साउन ०६९ मा भ्रष्टाचारी ठहर गर्दै डेढ वर्ष कैद र ९४ लाख ७४ हजार १ सय २२ रुपैयाँ बिगो र त्यति नै जरिवाना गर्ने फैसला सुनायो । पदको दुरुपयोग गरी अकुत सम्पत्ति कमाएको भन्दै सर्वाेच्चका तत्कालीन न्यायाधीशहरू कल्याण श्रेष्ठ र वैद्यनाथ उपाध्यायको इजलासले खड्कालाई दोषी ठहर गरेको थियो । जेल सजाय भुक्तान गरिसकेका खड्का अहिले कांग्रेस केन्द्रीय सदस्य छन् । तर, राजनीतिक दलसम्बन्धी कानुनअनुसार खड्का अब कांग्रेसको पार्टी साधारण सदस्यसमेत बन्न पाउँदैनन् । उनी अहिले पनि कांग्रेसको उपसभापतिको दाबेदार हुन् ।</p><p>२. जयप्रकाशप्रसाद गुप्ता</p><p>कांग्रेसका पूर्व नेता तथा तराई मधेस राष्ट्रिय अभियानका संयोजक जयप्रकाशप्रसाद गुप्ता पनि अब कुनै पनि राजनीतिक दलको सदस्यसम्म बन्न पनि अयोग्य भएका छन् । ९ फागुन ०६८ मा सर्वोच्च अदालतले सञ्चारमन्त्री नै रहेका वेला गुप्तालाई अकुत सम्पत्ति कमाएको अभियोगमा दोषी ठहर गरेको थियो । अकुत सम्पत्ति कमाएको ठहरसहित सर्वाेच्चका तत्कालीन न्यायाधीशद्वय तर्कराज भट्ट र सुशीला कार्कीको संयुक्त इजलासले डेढ वर्ष कैद र ८४ लाख रुपैयाँ जरिवानाको फैसला सुनाएको थियो ।</p><p>३. चिरञ्जीवी वाग्ले</p><p>कांग्रेस नेता चिरन्जीवी वाग्लेलाई पनि ६ वर्षअघि सर्वाेच्च अदालतले अकुत सम्पत्ति मुद्दामा दोषी ठहर गरेको थियो । सर्वाेच्चका तत्कालीन प्रधानन्यायाधीश रामप्रसाद श्रेष्ठ र वरिष्ठ न्यायाधीश खिलराज रेग्मीको संयुक्त इजलासले दुई करोड तीन लाख रुपैयाँ जरिवाना र १८ महिना जेल सजायको फैसला सुनाएको थियो । फैसलाअनुसार उनले पनि सजाय भुक्तान गरिसकेका छन् ।</p><p>४. बालकृष्ण ढुंगेल, माओवादी नेता</p><p>द्वन्द्वकालमा ओखलढुंगाका उज्जनकुमार श्रेष्ठमाथि गोली हानी हत्या गरेको आरोपमा माओवादी केन्द्रका नेता बालकृष्ण ढुंगेललाई अदातले सर्वस्वसहित जन्मकैदको सजाय सुनाएको छ । सरकारले उनको मुद्दा फिर्ता लिने निर्णय गरे पनि अदालतको निर्णय कार्यान्वयन गर्न सर्वाेच्चले निर्देशन दिएको थियो । तत्कालीन प्रधानन्यायाधीश कल्याण श्रेष्ठ र न्यायाधीशहरू सुशीला कार्की, वैद्यनाथ उपाध्याय, गोपाल पराजुली तथा ओमप्रकाश मिश्रको इजलासले ढुंगेललाई माफी दिन नमिल्ने भन्दै दोषी ठहर गरेको थियो । दलसम्बन्धी कानुन र अदालतको फैसलाले उनी अब दलको सदस्य हुन पाउनेछैनन् ।</p><p>शुद्धीकरण गर्न व्यवस्था</p><p>आनन्दप्रसाद ढुंगाना</p><p>उपसमिति संयोजक</p><p>पछिल्लो समय राजनीतिप्रति मान्छेहरूमा वितृष्णा पैदा भएको छ । राजनीति विशुद्ध समाजसेवा हो भन्ने भावना जनतामा जागृत गराउन आवश्यक थियो । यही सोचमा हामीले कडा व्यवस्था गरेका हौँ । कुनै व्यक्तिविशेषलाई लक्षित गरेर यस्तो व्यवस्था गरेका होइनौँ । नकारात्मक राजनीति रोक्न र राजनीतिक शुद्धता कायम गर्न, राजनीतिक दल र तिनका नेता–कार्यकर्ता समाजमा सम्मानित हुने वातावरण निर्माण गर्न सर्वसम्मतिले कानुनी व्यवस्था गरेका हौँ । यो आवश्यक पनि थियो ।</p><p>शुद्धीकरण दलबाट</p><p>रामेश्वर फुँयाल</p><p>एमाले सांसद</p><p>राजनीतिक दल र लोकतन्त्र दुवैको शुद्धीकरणलाई सँगसँगै लैजान आवश्यक छ । राजनीतिक दलबाटै शुद्धीकरण गर्नुपर्छ भनेर हामीले यस्तो व्यवस्था गरेका हौँ । भ्रष्टाचार गरेको प्रमाणित भएकालाई दलको सदस्यबाटै रोकेर पार्टीको पनि शुद्धीकरण गर्ने उद्देश्यका साथ यस्तो व्यवस्था गरेका हौँ ।</p><p>दोषीलाई सुरुमै रोक्नुपर्छ</p><p>रेखा शर्मा</p><p>माओवादी सांसद</p><p>राजनीतिमा कसैलाई आरोप लाग्दैमा रोक्ने भन्ने होइन । तर, अदालतबाटै प्रमाणित भएका र राजनीतिलाई नै भ्रष्टीकरण गर्न खोज्नेहरूलाई सदस्यता नदिएर दलहरूको पनि शुद्धीकरण गर्नुपर्छ भन्ने उद्देश्य हो । दलहरूप्रति हुने नकारात्मक टीका–टिप्पणी रोक्न र शुद्धीकरण गर्न तथा नैतिकतासहितको राजनीति अगाडि बढाउन यस्तो व्यवस्था गरिएको हो । दलको सदस्य हुनु भनेको भोलि पार्टी अध्यक्ष पनि बन्नु हो । दोषी व्यक्तिलाई सुरुमै रोक्नुपर्छ भन्ने नै उद्देश्य हो ।</p>

<p>पप्पु गुरुङ्, ३० चैत्र, माहाकाली नगरपालिका । नेकपा एमालेको सुर्य अंकित च्यात्दै दिशा लगाएर झण्डा फालिएको बारे नेकपा एमाले माहाकालीले घोर आपत्ती जनाउदै आक्रोश ब्यक्त गरेका छन् । स्थानिय निर्वाचनलाई लक्षित गर्दै आईतवार दिन भरी लागेर माहाकाली नगरपालिका वडा नं. ७ को बाबाथान बजारमा लगाईएको करिब ७० थान चुनावी झण्डा मध्यरातमा नचिनेको समुहले दिशा लगाउदै च्यातेर फालेको प्रति नेकपा एमाले नगर कमिटिले घोर निन्दा गरेको छ् । मध्यरातमा नचिनेको मान्छेको समुहले गरेको अभद्र ब्यवहार प्रति नेकपा एमाले नगरकमिटिको गम्भीर ध्यानाकर्षण भएको नेकपा एमाले नगरकमिटि अध्यक्ष किशोर कुमार लिम्बुले बताएका छन् । सोमवार मध्यरातमा मोटरसाईकलमा सवार नचिनेका ब्यक्तीको समुहरुले खोका छाप्रामा लगाईएको झण्डालाई च्यातेर तथा दिशा लगाउदै फ्याकिदिएको थिए । यस सम्बन्धमा बाबाथान प्रहरी चौकीलाई जानकारी गराएको नेकपा एमाले जिल्ला कमिटि सदस्य राजिव खड्काले बताएका छन् । स्थानिय निर्वाचनमा एमालेको देश भरी लहर आईरहेको बेला बिरोधी दलहरुका केही तत्वहरुले यस्तो अवान्छित कृयाकलाप गरेको जिल्ला सदस्य खड्काले आरोप लगाएका छन् । माहाकाली नगर क्षेत्रमा समेत एमालेको जनलहर आएको डर मान्दै बाबाथान बजारमा गएराती एमाले कार्यकर्ता माथी डर, त्रासको माहौल बनाउदै नेकपा एमालेको झण्डालाई बिस्तापित गर्ने षडयन्त्र गरेको बिपक्ष दलहरुका कार्यकर्ताको अभद्र ब्यवहार प्रति आम जनसमुदायहरु लाई जानकारी गराउदै स्थानिय निर्वाचनको मर्म तथा आचार संहिताको भावना विपरीत कार्य गर्ने जो कोहीलाई तत्काल कार्वाही गर्न एमालेले सबै सरोकारवालालाई आग्रह गर्दै हिजो एक प्रेस बिज्ञप्ती प्रकाशित गरेको छ् । “स्थानिय निर्वाचनको संघारमा गरिउको यस्ता अवान्छित कृयाकलाप प्रति घोर आपत्ती जनाउदै तत्काल सुर्य अंकित चुनावी झण्डालाई च्यात्ने तथा दिशा लगाउने ब्यक्ती तथा समुहलाई कानुनी दायरामा ल्याउन माँग गर्दछौं” बिज्ञप्तीमा भनिएको छ् । आसन्न स्थानिय निर्वाचनको समयमा गरिएको यस्तो घृणित कार्य प्रति सबै दलहरु एक्कबद्धता भई आउदै गरेको स्थानिय निर्वाचन शान्ती, भयरहित तथा निश्पक्ष बनाउन सहयोग गर्न समेत सबैमा अपिल गरेको &nbsp;छ् । राती झण्डा फालिए पनि आज फेरी एमालेका कार्यकर्ताहरुले बाबाथान बजार लगाएत खोका छाप्रा क्षेत्रहरुमा झण्डा टाङेका छन् ।&nbsp;</p><div><br></div>