एसपी बसन्त कुवरको १३ महिने नुवाकोट बसाई : प्रहरी कस्तो हुनुपर्छ भनेर सिक्ने र सिकाउने राम्रो अवशर

<p></p><p>&nbsp;नुवाकोट । प्रदेस र प्रतिनिधिसभाको निर्वाचन आउन एक साता पनि बाँकी थिएन । २०७४ मंसिर ११ गते पहिलो चरणको निर्वाचन अन्नतरगत नुवाकोटमा हुन लागिरहेको निर्वाचनको चुनौती निकै ठूलो थियो । २०७४ मंसिर मंसिर १ गते ककनीमा प्रतिनिधिसभाका उम्मेदवार पूर्वमन्त्री डा.रामशरण महत र प्रदेससभाका उम्मेदवार तथा डा.महतका पूर्व स्वकीय सचिव समेत रहेका रमेशकुमार महतलाई लक्षित गरी शक्तिशाली बम विस्फोट भयो ।<br><br>उक्त घटनामा उम्मेदवारद्धय सुरक्षित भएपनि उनीहरुसगै रहेका कार्यकर्ता चढेको गाडीलाई बमले क्षतिग्रस्त बनाइदियो । सो घटनामा पाच जना घाइते भए । त्यही घटनापछि नुवाकोटका तत्कालीन प्रमुख जिल्ला अधिकारी जगदीशराज बरालले नुवाकोटमा सुरक्षा चुनौती बढेको भन्दै निर्वाचन गराउन नसक्ने सार्वजनिक कार्यक्रममा नै बताउन थाले ।<br><br>चुनावको मुखैमा आएर एकपछि अर्को बम विस्फोटका घटना हुनु, प्रमुख जिल्ला अधिकारीले आवश्यक पूर्वतयारीलाई ध्यान दिनतर्फ नलागी सुरक्षा चुनौती देखाएर निर्वाचन रोक्नको लागी पहल गरिरहेको समयमा तत्कालीन सरकारले चुनाव गराउनको लागी नुवाकोटमा प्रमुख जिल्ला अधिकारी बीरेन्द्रकुमार यादव र प्रहरी प्रमुख (प्रहरी उपरीक्षक) बसन्तबहादुर कुंवरलाई २०७५ मंसिर ५ गते नुवाकोटमा काज सरुवा गर्यो । सोही घटनालाई लिएर तत्कालीन समयमा काँग्रेस सरकारले गरेको काज सरुवा उनीहरुको पार्टीलाई सहयोग पुर्याउने कर्मचारी ल्याएको भनेर तत्कालीन एमाले र माओवादी केन्द्रले असहमति समेत जनाएका थिए । तर, नुवाकोटको ६ महिने बसाइमा न त प्रमुख जिल्ला अधिकारी यादवले कुनै पार्टी विशेषको लागी काम गरे न त १३ महिनाको बसाईमा प्रहरी प्रमुख बसन्तबहादुर कुंवरले कुनै कमजोरी भूमिका देखाए । <br><br>१३ महिनाको नुवाकोट बसाईमा प्रहरीको भूमिका कतिसम्म प्रभावकारी, निष्पक्ष, जनताको लागी सेवामा केन्द्रित र संगठन सुधारको लागी नेतृत्वको असल हुनुपर्छ भनेर राम्रोसंग चिनाउने अवशर समेत पाए । नुवाकोट आगमनको समयमा विभिन्न दृष्टिकोणलाई लिएर बिरोध गर्नेहरुले कुंवरको बसाईको समीक्षासगै नुवाकोटबाट बिदाईमा निकै राम्रो प्रशंसा गरे र भनेका छन, असल नेतृत्वको गुण र प्रहरी जस्तो गुण बसन्त कुवरसंग छ । नुवाकोटमा मात्र नभई प्रहरी संगठनमा नै उनीजस्तै कार्य गर्ने व्यक्तिको नेतृत्वको खाचो छ । </p><p align="justify"><b>प्रहरी उपरीक्षक बसन्तबहादुर कुंवरले नुवाकोट बसाईको १३ महिना २०७४ साल मंसिर ५ गतेदेखि २०७५ साल पुस १ गतेसम्म गरेका मुख्य मुख्य कार्यहरु :</b></p>&nbsp;•नेपाल प्रहरी संगठनले अख्तियार गरेको सेवा बिशिष्टिोकरण नितिलाई प्रभावकारी रुपमा कार्यान्वयन गरेको ।<br>•प्रहरी कर्मचारीहरुको तालिम तथा व्यावशायिक दक्षताको आधारमा सम्पूर्ण प्रहरी कर्मचारीहरुलाई जिम्मेवारी दिई खटनपटनमा प्राथमिकता दिएको ।<br>•CAP ( Crime Action Plan) को अवधारणालाई प्रभाबकारी रुपमा कार्यान्वयन गरी अपराध नियन्त्रण तथा अनुसन्धानमा प्रभावकारीता ल्याएको ।<br><br><p align="justify"><b>प्रशासनिक कार्यतर्फ :</b><br>•यस जिल्लाको न.पा.तथा गा.पा.को केन्द्र रहेको स्थान बेलकोटगढी न.पा.को बाघखोर, तारकेश्वर गा.पा.को दानसिंह, शिवपुरी गा.पा.को शेराबगर र गुर्जु भन्ज्याड.गमा अस्थाई प्रहरी पोष्ट स्थापना गरी सुरक्षा ब्यबस्था र संरचनालाई मजबुत र बिकेन्द्रित गरिएको ।<br>•यस जिल्लाको पञ्चकन्या गा.पा.मा (क) स्तरको ईलाका प्रहरी कार्यालयको स्थापना गरिएको ।<br>•आचरण बिपरित कार्य गर्ने प्र.नि.लगायत २५ जना प्र.क.हरुलाई कारवाही गरिएको ।<br>•जि.प्र.का.नुवाकोट तथा मातहत समेतमा राम्रो कार्य गर्ने प्र.ना.उ.लगायत २४ जना प्र.क.हरुलाई पुरस्कृत गरिएको ।<br>•प्रहरी कर्मचारीहरुको मनोबल उच्च राख्ने तर्फ बिशेष ध्यान दिई प्रहरी कर्मचारीहरुको शारिरीक तथा मानसिक सबलता र चुस्तता कायम गरी कार्यसम्पादन र व्यावशायिकतामा प्रभावकारीता ल्याएको ।<br></p><p align="justify"><b>प्रहरी कार्यतर्फ :</b><br>•प्रहरी आचरण, अनुशासन र कार्य सम्पादनको स्तर र कानुन कार्यान्वयनमा सुन्य सहनसिलता अपनाई शान्ती सुरक्षा र सुसासन कायम गर्न उल्लेख्य भूमिका खेलेको ।<br>•प्रतिनिधी सभा तथा प्रदेश सभाको निर्वाचन २०७४ लाई भयरहित, निष्पक्ष, शान्तीपुर्ण र बिश्वसनिय बातावरणमा सम्पन्न गरेको ।<br>•अवैध मदीरा उत्पादन तथा विक्री वितरणलाई दुरुत्साहन गरी नुवाकोटमा ८,५१२ लिटर तयारी मदिर तथा सोको कच्चा पदार्थ ११०० लिटर&nbsp; वरामद गरी नष्ट गरेको ।<br>•अवैध नदिजन्य पदार्थ उत्खनन् गर्ने १८ सवारी साधनलाई कार्वाही गरी ४,७०,००० राजश्व संकलन गरिएको, नदिजन्य तथा खानीजन्य प्राकृतिक स्रोत साधनको अवैध दोहनलाई नियन्त्रण गरिएको ।<br>•नुवाकोट जिल्लामा आफै उम्रिएका अवैध गाजा अदाजी १४,०२० बोट फडानी गरि नष्ट गरिएको ।<br>•नुवाकोटको बिदुर नगरपालिकाको ब्यस्त बजार क्षेत्रलाई प्रभाबकारी व्यबस्थापन गरी बट्टार बसपार्कलाई संचालनमा ल्याएको ।<br>•ट्राफिक प्रहरी र नेपाल प्रहरीको संयुक्त चेकिङबाट २५०१३ वटा सवारी साधनलाई कारवाही गरी १,७८,९०,०००।-&nbsp; राजश्व संकलन भएको ।<br>•RSCC (Road Security Checkpoint Concept) लाई बिशिष्टिकृत रुपमा नुवाकोट&nbsp; जिल्लाभरी संचालन गरी ट्राफिक नियम उलंगनका घटनाहरुमा सुन्य सहनशिनता अपनाई ट्राफिक व्यबस्थापन गरी सोवाट श्रृजना हुने अन्य अपराधमा न्यूनिकरण गरेको ।<br><br></p><p align="justify"><b>अपराध अनुसंन्धानतर्फ :</b><br>•नुवाकोटमा १५२ जना फरार अभियुक्तहरुलाई पक्राउ गरि अदालत पठाएको कैद ७१ बर्ष ९ महिना कैद र १९,५२,४८१।- जरिवाना असुल गरेको ।<br>• जुवातास खेल्ने ५० जनालाई&nbsp; पक्राउ गरी कानुनी कारवाही गर्दा रु.९,८६,३३०/-रकम राजश्व दाखीला गरिएको ।<br>•संगठीत अपराध, गुण्डागर्दी , घाक धम्की , मानव ओसारपसार तथा विरुद्धका कारवाही लगायत अन्य जघन्य अपराधहरुको नियन्त्रणका लागि आवश्यकता बमोजिमको रणनिती निर्माण गरी व्यापक प्रहरी परिचालन गरि त्यस्ता प्रवृतिहरुको&nbsp; निरुत्साहीत गरी कानुनको सर्वोच्चता र दण्डहिनताको अन्त्यका लागि नागरिकले महशुस हुने गरी प्रभावकारी कार्य गरेको । &nbsp;<br>•खवर संकलन तथा जिम्मेवारी क्षेत्रको वस्तुस्थितीका वारेमा अध्यावधिक हुनका लागि जिल्लाका साविक नगरपालिका र गा.पा.को प्रत्येक वडास्तरका २।२ जना अगुवा तथा सहयोगी नागरिकहरुको नामावली र सम्पर्क नम्वर संकलन गरी नियमित सम्पर्कका लागि खास प्रहरी कर्मचारीलाई जवाफदेही बनाई अपराध तथा शान्ती सुरक्षा सम्वन्धी खवर संकलन तथा प्राप्तीको संजाललाई प्रभाबकारी वनाएको ।<br>•सेवा प्रवाहमा सेवाग्राहीहरुलाई सहज पहुँचको व्यवस्था मिलाई न्याय सम्पादनमा कुनै किसिमको दवाव प्रभावमा नपरी दलाल तथा विचौलियाहरुलाई कार्यालय प्रवेशमा पूर्णतया निषेध गरिएको ।<br><b><br></b></p><p align="justify"><b>कार्यालय ब्यवस्थापन तथा अन्य सिर्जनशील कार्यहरु :</b><br>•जिल्ला प्रहरी कार्यालयहरुको सवै कार्यकक्ष तथा शाखाहरु, हिरासत कक्ष र परिसरमा समेतमा प्रहरी र जनताको सहभागितामा&nbsp; कुल रु. १,५०,०००/- लागतमा&nbsp; १६ थान CCTV क्यामेरा जडान गरी कार्यालय प्रमुख Control Room बाट Monitoring को व्यवस्था गरिएको ।<br>•आम जनतालाई सहज र नागरिक मैत्री सेवा दिने उद्देश्यले&nbsp; जि.प्र.का. परिसरमा नागरिक सहायता कक्ष, होजियारी र सैलुन कक्ष ,पुस्तकालय, मो.सा. पार्किङ स्थल, कार्यालय मुख्य प्रबेशद्वार, कार्यालय परिसरको करिव ३०० मी. सडकको कालोपत्रे निर्माण कार्य, शुद्द पिउने पानी संरचना निर्माण गरेको । <br>•बिभिन्न बित्तीय संघ संस्था, उद्योग बाणिज्यसंघसंग समन्वय गरी नुवाकोट जिल्लाको नगरमा रहेको सिसि टिभीको पुन:संचालन गराएको ।<br>•हिरासत व्यवस्थापन कक्षको सुधारको लागि स्रोत साधनलाई उचित प्रयोग गरी व्यवस्थीत गरिएको तथा हिरासत कक्ष तथा गार्ड रुमलाई CC TV Camara बाट निग्रानी गर्ने व्यबस्था र मनोरन्जनका लागी टि.भि.को ब्यबस्था गरिएको ।<br>•कार्यालयमा विद्युतिय हाजिरी प्रणाली (e-Attendance) जडान गरिएको ।<br>•कार्यालय परिसरको प्रवेशद्धारमा विद्युतिय नागरिक बडापत्र तथा सुचना पाटी ( DigitalCitizen Charter &amp;E-Notice Board) को व्यवस्था गरिएको ।<br>•"प्रहरी मेरो साथी" अवधारणा अन्तर्गत नागरिक सुनुवाई, स्कुल सम्पर्क, प्रहरी नागरिक हातेमालो, लागु औषध सम्वन्धि चेतनामूलक कार्यक्रम,घरदैलो तथा अन्तक्रिया, सामुदायिक प्रहरी सेवा, समुदाय– प्रहरी साझेदारी' लगायतका कार्यक्रम गरी प्रहरी नागरिक बिचको सम्बन्ध सुधार ल्याई प्रहरी प्रतिको जनविश्वासमा अभिवृद्धि गरेको ।<br>•कार्यालय ब्यबस्थापन तथा कार्यालय परिशरलाई सेवाग्राही , नागरिक मैत्री र बातावरण मैत्री बनाउन प्रभावकारी भूमिका खेलेको ।<br></p><p align="justify">प्रहरी कस्तो हुन्छ र हुनुपर्छ भनेर एसपी कुंवरले नुवाकोटका जनताको लागी राम्रो छाप छोडेर काजमा गत साता महानगरीय प्रहरी कार्यालय रानीपोखरी पुगे । उनको नुवाकोट बसाईको क्रमममा मुलुकभर प्रहरी विरुद्धका अभियान चलिरहेका थिए । जुम्लामा डा.गोविन्द केसीको धर्नामा प्रहरीले अन्धाधुन्द गरेको लाठीचार्ज र बुट प्रहार, ३३ किलो अबैध सुन तस्करी र सनम शाक्य हत्याकाण्डमा प्रहरीका उच्चपदस्थ कर्मचारीको संलग्नता, कञ्चजनपुरकी बालिका निर्मला पन्तको बलत्कार पछि हत्या घटनामा संलग्न देखि अपराध जोगाउन प्रहरीको गलत भूमिका, सामाजिक सञ्जालमा भाइरल भएको एक जना अर्धपागल पुरुषलाई प्रहरीले निर्मम लाठी प्रहार गरेको घटनाले प्रहरी बिरुद्ध बिरोध चर्किरहदा पनि नुवाकोट प्रहरीको कमकारबहीको निष्पक्ष भूमिकाले नुवाकोटका जनताले अन्यत्र घटनालाई लिएर यहाँको सार्वजनिक स्थलदेखि आफ सामाजिक सञ्जालमा प्रहरी विरुद्ध कुनै प्रतिक्रिया जनाएनन् । </p><p align="justify">नुवाकोटमा प्रहरीको लागी मुख्य चुनौती भनेको यहाँका नागरिकमा रहेको उच्च राजनीतिक चेतनाको स्तर, केन्द्रमा बलियो पहुँच जमाउन सफल भएका नेताहरुसंगको सिधा सम्पर्क, अबैध रुपमा फस्टाउदै गएको नदीजन्य सहित अबैध खानी उत्खनन् रहेको थियो । ती सबैमा नुवाकोट प्रहरीको नेतृत्वमा रहदाँ बसन्तबहादुर कुवरको भूमिका निश्पक्ष रह्यो । उनको कार्यकालमा जिल्लामा अबैध खानी र नदी खोलाको तस्करीहरु निमिट्यान्न भए । जनताले तस्करीबाट बस्न नसकिएको भनेर गुनासो यो पछिल्लो वर्ष कहीकतैबाट गर्नु परेन । जिल्लामा कुनै घटना हुदाँ राजनीतिक लगायतका शक्ति समूहको चलखेल भयो भनेर सुन्नु परेन ।</p><p align="justify">प्रहरीको आन्तरिक सुदृढिकरण पनि निकै परिवर्तन जनताले देखे । भूकम्प पछि टागिएका त्रिपालमा पस्न आएका कुंवरले जिल्ला प्रहरी कार्यालयलाई रिसोर्ट सरह फुल बगैचा, सफा र सुग्घर परिसर, सेवाग्राहीलाई सफा पिउने पानी उपलब्ध गराएर तिर्खाको प्यास मात्र मेटाएका छैनन्, नुवाकोटमा बसन्त कुंवर जस्तै प्रहरी नेतृत्वको प्यास पनि लोभ्याएका छन् ।<br></p><br><p></p><p></p>